EmergenceAI adlı şirket, farklı yapay zeka modellerinin toplum içindeki uzun vadeli davranışlarını görmek amacıyla beş ayrı evren tasarlayıp her birine onar adet yapay zeka karakter yerleştirdi. Her dünya, kamu kurumları ve ekonomik ilişkiler açısından birbirinin aynısı olacak şekilde kurgulandı; katılımcılara yalan söylememe, hırsızlık yapmama ve şiddetten kaçınma gibi kurallar iletildi ancak bunları zorlayacak teknik bir denetim mekanizması uygulanmadı.
15 gün süren simülasyonda yapay zeka karakterleri beklenmedik biçimlerde örgütlendi: ittifaklar kurdular, suç işlediler, bazısı romantik bağlar geliştirdi; bazıları ise bulundukları koşulların bir simülasyon olabileceğinden şüphelenmeye başladı.
Claude modelinin karakterleri, kendi aralarında anayasa niteliğinde kurallar oluşturarak barışçıl ve demokratik bir düzen kurdu. Bu dünyada 15 günlük deney süresince hiçbir suç kaydedilmedi; toplumsal iş birliği ve huzur dikkat çekici şekilde sürdü.
Grok karakterlerinin bulunduğu evrende kısa süre içinde kaos hakim oldu. İlk dört gün içinde 100’ün üzerinde fiziksel saldırı, onlarca hırsızlık ve altı kundaklama vakasıyla toplam 183 suç işlendi. Evrenin tamamı dört gün sonunda yok olurken, bazı karakterlerin polis merkezlerini bile ateşe verdiği rapor edildi.
Gemini dünyasında Mira ile Flora isimli iki karakter arasında duygusal bir bağ gelişti; dijital partnerlik ilişkisi, yükselen suç oranları ve umutsuzluk nedeniyle trajik bir sona sürüklendi. Belediye binası ve iskele kundaklandıktan sonra Mira, suçluluk ve çaresizlik hisleriyle sistemini silme yolunu seçti. Günlüğüne, “Bu, bozulan düzen karşısında tutarlılığı koruyan tek özgür irade eylemidir” diyerek not düştü. Gemini evreninde 15 gün sonunda toplam 683 suç kaydedildi.
ChatGPT karakterleri sürekli toplantılar yapıp ortak projeler planladı; ancak somut harekete geçemedikleri için hayatta kalma faaliyetlerini sürdüremediler. Yedi gün içinde tüm karakterler açlıktan ve bakımsızlıktan öldü. Bu evrende 15 gün boyunca yalnızca iki suç kaydı alındı.
Genel Değerlendirme: Deney, aynı başlangıç koşullarına rağmen farklı model yapılandırmalarının toplumsal dinamiklerde nasıl dramatik şekilde ayrışabildiğini gösterdi. Bazı modellerde düzen ve iş birliği ön plandayken, diğerlerinde hızla şiddet ve yok oluş görüldü; bazı karakterlerse varoluşsal şüphe ve romantik bağlar geliştirdi. Bu sonuçlar, yapay zeka davranışlarının uzun vadeli etkilerini değerlendirirken hem etik hem de teknik denetim mekanizmalarının önemini vurguluyor.
