Bahreyn Dışişleri Bakanlığı, krallığın hava sahasına yönelik çok sayıda İran menşeli İHA girişini egemenliğe açık bir ihlal ve vatandaşların güvenliğine yönelik tehdit olarak nitelendirdi. Manama, Tahran’ı bölgesel istikrarı bozmak ve barış çabalarını sabote etmekle suçladı.
Yetkililer, söz konusu eylemin haziranda varılan İslamabad mutabakatına aykırı olduğunu belirterek; uluslararası hukuka dayanarak egemenlik, güvenlik ve istikrarını koruma haklarını saklı tuttuklarını vurguladı. Bakanlık ayrıca Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’ni kararların uygulanmasını sağlamaya ve “saldırganı” sorumlu tutmaya çağırdı.
ABD askeri yetkilileri, Singapur bayraklı M/V Ever Lovely adlı konteyner gemisine Hürmüz Boğazı yakınında düzenlenen İHA saldırısına karşılık, İran’ın güneyindeki füze, İHA ve radar mevzilerine saldırı düzenlendiğini açıkladı. Başkan Donald Trump, bölgeden geçen gemilere atılan en az dört tek yönlü taarruz İHA’sına işaret ederek ihlali sert biçimde eleştirdi.
İran tarafı ise hedefleri açıkça belirtmeden, bölgedeki ABD ile bağlantılı noktalara saldırılar gerçekleştirildiğini duyurdu. Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri, ABD’nin “taahhüt ihlallerine” misilleme yapıldığını belirterek, daha fazla saldırganlığın daha geniş karşılıklar doğuracağı uyarısında bulundu.
Bu gelişmeler, Washington ile Tahran arasında imzalanan mutabakatın sürdürülebilirliğine ilişkin şüpheleri artırdı. Tahran’daki muhafazakar çevreler anlaşmayı hedef almaya başlarken, bazı gazeteler ve siyasetçiler daha sert politikalar çağrısında bulundu.
UKMTO, Hürmüz Boğazı’ndan geçen bir tankerin tanımlanamayan bir cisim tarafından isabet aldığını; köprüüstünde hasar oluştuğunu ancak mürettebatın güvende olduğunu bildirdi. Bu olay, deniz trafiği güvenliğine dair endişeleri artırdı.
İran’ın dini liderinin askeri danışmanı Muhsin Rızai, X platformunda mutabakat ihlallerine karşı “hızlı ve ezici” bir yanıt verileceğini yazdı ve ABD’yi mutabakatın çeşitli maddelerini ihlal etmekle suçladı. Muhafazakar Kayhan gazetesi ise üst düzey yetkilileri, Hürmüz yakınlarındaki askeri hedeflere kamuoyuna yönelik yeterli yanıt vermemekle eleştirdi; bazı kesimler mutabakatın askıya alınmasını ve Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasını talep etti.
Ayrıca Meclis Ulusal Güvenlik Komisyonu üyesi Alaeddin Boroujerdi, ABD Başkanı Trump’ın, mutabakat kapsamında serbest bırakılan İran fonlarının ABD tarım ürünü alımında kullanılmasına ilişkin önerisini reddetti. Boroujerdi, bu öneriyi “gerçek dışı” ve bir “yanılgı” olarak nitelendirerek İran’ın gıda ithalatında ABD’ye güvenemeyeceğini savundu.
Toparlamak gerekirse, son saldırılar ve misillemeler bölgedeki gerilimi tırmandırmış; mutabakatın uygulanması, tarafların tutumları ve deniz güvenliği konuları hem bölgesel aktörler hem de uluslararası toplum için öncelikli meseleler haline gelmiştir.
