Yapay zekâ uygulamalarının yükselişiyle birlikte bellek talebinde yaşanan artış, RAM fiyatlarında ciddi bir sıçramaya yol açtı. Bu durum, dizüstü bilgisayarlar ve akıllı telefonlar başta olmak üzere birçok ürünün maliyetini yükseltiyor ve küresel çapta bir arz sıkıntısı riski doğuruyor.
Samsung Finans Direktörü’nün işaret ettiği üzere, mikroçip tedarikindeki darboğazın 2027’de derinleşmesi ve 2028’de devam etmesi muhtemel; bu da açıkça fiyatları etkileyen uzun vadeli bir sorun sinyali veriyor.
Çip üreticilerinin kâr marjlarını korumak için üretimi, yapay zekâ modellerinin eğitiminde yoğun olarak kullanılan yüksek bant genişlikli bellek (HBM) türüne kaydırması, geleneksel RAM tedarikinde daralmaya neden oluyor. Bu değişimin etkileri, elektronik perakendecilerinden otomobil üreticilerine kadar geniş bir alanda hissediliyor.
Hong Kong’da bilgisayar parçaları satan işletmeler, satış hacimlerinde sert düşüşler yaşandığını bildiriyor. Özel bilgisayar üreticisi Videocom’un yöneticisi Ken Tam, eylül ayından bu yana iş hacimlerinin neredeyse yarı yarıya azaldığını ve 16 GB RAM fiyatlarının önceki 300–400 HKD seviyesinden 1.500 HKD’ye kadar çıktığını belirtiyor.
“Fiyatlar aniden bu kadar yükseldiğinde müşterilerde psikolojik bir bariyer oluşuyor.” diyen Tam, alıcıların ya gerçekten ihtiyaçları varsa satın aldıklarını ya da beklemeyi ve daha düşük performanslı seçeneklere yönelmeyi tercih ettiklerini aktarıyor.
Akihabara’dan gelen gözlemler, yüksek fiyatların tüketici davranışlarını değiştirdiğini gösteriyor. Bir grafik tasarımcı ve özel sistem montajcısı olan Charles Brousse, RAM, ekran kartı ve anakart gibi parçaların maliyetlerinin yükselmesi nedeniyle önceden parça stoklamadığını; müşterilerinin kullandıkları parçaları monte ettiği hizmetler talep gördüğünü söylüyor.
Brousse, çip kıtlığının masaüstü bilgisayarlara olan ilgiyi düşürüp, daha uygun fiyatlı dizüstü bilgisayarlara yönelimi tetiklediğini ve bu eğilimin cihazların kullanım ömrü ve yenileme döngüleri üzerinde etkisi olabileceğini belirtiyor.
Otomobil üreticileri de araç içi elektronik maliyetlerinin artışıyla karşı karşıya. Gelişen çip sıkıntısının devam etmesi halinde, araç fiyatlarına yansıma ihtimali uzmanlar tarafından gündemde tutuluyor.
Genel olarak, bellek piyasasındaki bu düzensizlik, tedarik zincirleri ve tüketici tercihleri üzerinde zincirleme etkiler yaratıyor; sektör oyuncuları ile kullanıcılar hem kısa hem de orta vadede bu durumun sonuçlarına hazırlıklı olmalı.
