ABD ile İran arasındaki geçici ateşkesin sona ermesinin ardından Hürmüz Boğazı’nda yeniden artan gerilim, deniz ticaretini ve enerji piyasalarını etkiliyor. İngiliz deniz güvenliği yetkilileri bir ticari geminin bilinmeyen bir cisimle vurulduğunu ve makine dairesinde hasar oluştuğunu bildirdi.
Piyasaların tepki verdiği ilk hareket petrol fiyatlarında görüldü. Brent ile ABD tipi ham petrolde hızlı bir yükseliş yaşandı; Brent 90 dolar civarında kapanış yaparken, Asya seansında her iki tür de temmuz sonundan beri görülen yüksek bölgelere yeniden yaklaştı.
Son gemi takip verileri Hürmüz Boğazı’ndaki ticari trafiğin keskin şekilde azaldığını gösteriyor. Cumartesi sadece beş emtia gemisi geçerken, pazar günü izleme sistemlerine hiçbir geçiş yansımadı. Normalde günlük yaklaşık 20 milyon varil petrol bu güzergâhtan geçiyor; bu rakam deniz yoluyla yapılan küresel petrol ticaretinin yaklaşık dörtte birine tekabül ediyor.
Geçişlerin azalması ve bazı gemilerin takip sistemlerini kapatması nedeniyle gerçek trafik rakamları tam olarak ortaya çıkmasa da düşüşün büyüklüğü piyasada arz riskini yeniden öne çıkardı. Uzun vadeli arz görünümüyle ilgili endişeler de fiyatlarda baskı yaratıyor.
Petroldeki yükseliş tahvil ve hisse piyasalarına da sirayet etti. Daha yüksek enerji maliyeti beklentisi küresel enflasyon kaygılarını artırınca, ABD 10 yıllık tahvil faizi yükseldi ve 30 yıllık tahvil faizi yaklaşık 20 yılın en yüksek seviyelerine yaklaştı. Bu gelişme beraberinde hisse senetlerinde satışları getirdi; başlıca endekslerde düşüş görüldü.
Uluslararası Enerji Ajansı’nın raporuna göre Orta Doğu’daki üretim ve sevkiyat sorunları nedeniyle 2026’da küresel arzda milyonlarca varillik bir daralma yaşanabilir. Bu perspektif, Hürmüz trafiğinin normale dönmemesi halinde piyasadaki risk priminin kalıcılaşabileceğine işaret ediyor.
Gelecekte petrol fiyatlarının seyri yalnızca diplomatik açıklamalara değil, aynı zamanda Hürmüz Boğazı’ndan geçen tanker sayısına da bağlı olacak. Boğazdaki düzenli trafiğin ne zaman sağlanacağı ve tarafların atacağı diplomatik adımlar, kısa ve orta vadeli enerji piyasaları üzerinde belirleyici olacak.
