DOA ile Ambalajların Geri Kazanımı Nasıl İşliyor?
1 Temmuz itibarıyla ülke çapında yürürlüğe giren Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DOA), vatandaşların iade ettikleri ambalajların geri dönüşüm sürecini hızlandırdı. Sistem kapsamında toplanan ambalajlar; türlerine göre ayrıştırılıyor, presleniyor veya camlar için özel biriktirme alanlarında depolanıyor ve geri kazanım tesislerine sevk ediliyor.
DOA makinelerine bırakılan ambalajlar; hem bireysel iade noktalarından hem de işletmelerin (otel, restoran, kafe vb.) biriktirdiği DOA logolu ambalajlardan toplanıyor. Saha operatörleri bu malzemeleri sayma ve doğrulama hatlarından geçirerek kayıt altına alıyor, ardından ambalaj türüne göre paketleyip geri kazanım firmalarına iletilecek şekilde hazırlıyorlar.
Toplama ve Ayrıştırma Süreci
İade noktalarından getirilen PET ve alüminyum ambalajlar balyalama hattında türlerine göre ayrılıp presleniyor. Cam ambalajlar ise kırılma riskine karşı özel alanlarda biriktiriliyor ve uygun sevk işlemleriyle cam geri kazanım tesislerine gönderiliyor. Bu işlemler, geri dönüşüm zincirinin kaliteli hammadde üretmesine katkı sağlıyor.
HOREKA ve Saha Toplamaları
HOREKA sistemi ile otel, restoran ve kafeteryalardan düzenli toplama yapılıyor. Bu işletmelerin biriktirdiği ambalajlar saha ekiplerince alınıyor, sayma ve doğrulama hattından geçirilerek dijital olarak kayda düşülüyor. Böylece hem toplama verimliliği artıyor hem de kayıt altında olması sayesinde süreç şeffaflaşıyor.
İhale ve Ekonomik Kazanç
TÜÇA, ayrıştırılmış ambalajları ihale yoluyla geri kazanım firmalarına satıyor. Bu mekanizma sayesinde hem sektörün ham madde ihtiyacı karşılanıyor hem de ekonomik bir gelir akışı oluşturuluyor. Ayrıca süreç, enerji tüketimini azaltarak çevresel fayda sağlıyor.
Günlük toplama miktarlarında belirgin artış gözlemleniyor: Tesisteki yetkililer, 1 Temmuz öncesinde günlük ortalama 200 kg PET toplanırken, uygulamayla birlikte bu rakamın yaklaşık üç katına çıkarak 600 kg’a ulaştığını bildiriyor. Bu artış, sistemin yaygın kabul gördüğünü ve geri dönüşümün etkinliğinin yükseldiğini ortaya koyuyor.
Genel olarak DOA uygulaması, ambalaj atıklarının düzenli şekilde toplanıp tasnif edilmesini, ekonomik değere dönüştürülmesini ve doğal kaynakların korunmasını hedefliyor. Sistemin genişlemesiyle birlikte geri dönüşüm oranlarının daha da yükselmesi bekleniyor.