Delaware Üniversitesi araştırmacıları, ABD Doğu Kıyısı açıklarında dolaşan köpekbalıklarından toplanan ölçümlerin, kasırgaların karaya ulaşmadan önceki muhtemel şiddetini anlamada kullanılabileceğini inceliyor. Bilim insanları, hayvanlara takılan sensörlerden gelen verileri oşinografi, atmosfer ve iklim modellerinde değerlendirmeyi hedefliyor.
Bu projede köpekbalıkları, denizde hareket eden birer mobil gözlemci olarak işlev görüyor. Taşınan cihazlar suyun sıcaklığını, derinliğini ve elektrik iletkenliğini —ki elektrik iletkenliği tuzluluğun bir göstergesi olarak kullanılıyor— ölçüyor. Bu veriler özellikle kasırganın beslendiği üst okyanus katmanının ısı miktarını anlamada değerli kabul ediliyor.
Çalışmada kullanılan CTD etiketleri, deniz canlılarının yüzüp dalışı sırasında veri toplayan küçük elektronik cihazlardan oluşuyor. Araştırmacılar, en yararlı ölçümleri elde etmek için sık yüzeye çıkan ve yeterince geniş alanlarda dolaşan türleri tercih ediyor. Ön analizlerde kısa yüzgeçli mako, mavi köpekbalığı, düz başlı çekiç ve genç büyük beyaz köpekbalıkları Kuzey Atlantik için güçlü adaylar olarak belirlendi.
Etiketlenecek bireyler, mayıs başında yoğun göç döneminde, kıyıdan 30–40 mil (50–65 kilometre) açığa çıkarak seçiliyor. Bir araştırma gemisinden atılan yemli oltalarla köpekbalığının yakalanması genellikle iki ila üç saat sürüyor. Etiketler sırt yüzgecine monte ediliyor; hayvan su yüzeyine çıktığında cihaz uydu alıcılarıyla iletişim kurup verileri aktarıyor.
Takma işlemi, otomobil yarışlarındaki pit ekibi benzetmesiyle nitelendirilecek hız ve koordinasyonla, genelde beş dakikadan kısa sürüyor. İşlem kurumsal hayvan bakımı gözetimi altında yapılıyor; cihazlar zamanla aşınıp düşecek şekilde tasarlanıyor ve her birey serbest bırakılmadan önce sağlık kontrolünden geçiriliyor. Araştırmacılar, strese giren veya zarar görmüş bir köpekbalığının doğal davranmayacağını ve bunun verilerde yanlılığa yol açabileceğini vurguluyor.
Popüler kültürde köpekbalıkları genellikle dramatik ve abartılı biçimde sunulsa da saha çalışmasının gerçekliği çok daha sakin. Araştırmacılardan biri, günlük görevlerin daha ziyade bir muhasebecinin işe gelip günün sıcaklık profillerini teslim etmesine benzediğini belirtti. Projenin amaçları gerçek dünyadaki hasar riskini azaltmaya yönelik veri sağlamak olup, sinematik felaket senaryolarıyla ilgisi yok.
Proje başarılı olursa, köpekbalıklarının topladığı veriler Doğu Kıyısı’na yaklaşan kasırgaların gücüne ilişkin tahminlerin iyileştirilmesine katkı sağlayabilir. Bu bilgiler Kuzey Carolina’dan Massachusetts’e kadar uzanan kıyı topluluklarının güçlenen fırtınalara karşı dayanıklılığını artırmakta kullanılabilir.
Delaware Üniversitesi yetkilileri, köpekbalıklarının okyanusa olağanüstü biçimde uyum sağlamış canlılar olduğunu ve onlardan öğrenilecek çok şey bulunduğunu belirtiyor. Araştırma, hem bilimsel bilgi birikimini artırmayı hem de insanlara fayda sağlayacak pratik uygulamalara katkıda bulunmayı amaçlıyor.
