Tolga Dıraz ile Astrokimya…

Bilim ve Amatör Astronomi Kulübü Derneği’nin (BAAK), 6 Şubat 2025 tarihinde Nilüfer Dernekler Yerleşkesi’nde düzenlemiş olduğu ‘’Halkın Bilim Kürsüsü’nde’’ sevgili dost, Kimya Mühendisi & Amatör Astronom Tolga DIRAZ’ın kendine has sevecen kişiliğiyle yaptığı ‘’Astrokimya’’ sunumunu zevkle ve heyecanla takip ettik.

Uzay kelimesi aklıma geldiğinde, zihnimde iki olay canlanmaktadır. Birincisi, ABD’li astronot Neil Armstrong, 20 Temmuz 1969’da Ay’a ilk kez ayak bastığında tüm dünyanın nefesinin kesilip o anları izlemesi.

Aya ilk insanın ayak basması ve uzaylıların varlığı o yıllardan sonra hep zihnimizde yer alıp düşünmemize sebep olmuştur.

Beni etkileyen diğer bir olayda, 1970’li yılların hemen başında rahmetli amcam Av. Mustafa Saylı’nın armağan ettiği ‘’Tanrıların Arabaları – Erich von Däniken’’ kitabı okumamdır.

Bu iki olaydan sonra uzay nedir ? Uzayda başka canlılar var mı ?  Ufolar, dünyamıza geldiler mi ?

Bu tip soruların peşinde koşarak ilgi alanımızı genişlettik.

Bu sebeplerle sevgili Tolga DIRAZ’ın bu sunumunda da uzay, yaşam ve gökbilim konusunda bilmediğimiz konuları öğrenmek fırsatını yakaladık, teşekkürler.

***

Bilim ve Amatör Astronomi Kulübü Derneği’nin (BAAK) cuma günleri düzenlemiş oldukları ‘’Halkın Bilim Kürsüsü’nde (HBK) ve zaman buldukça katılmaya çalıştığım bu tür etkinliklere ve diğer faaliyetlerinde emeği geçen, başta Yönetim Kurulu Başkanı Cem ÖZKAN ve Kurul Üyelerine çok teşekkürler.

Özel zamanlarını ayırarak gece gündüz demeden il sınırları içinde amatör ruhla gerçekleştirdikleri etkinlikleri birkaç kelimeye sığdırmak imkansız olacağı için ayrı bir yazım eşliğinde tekrar ele alacağım.

Başkan Cem ÖZKAN’ın, BAAK hakkındaki düşünceleri;

‘’30 Kasım 2016’da Bursa’da kurulan Bilim ve Amatör Astronomi Kulübü Derneği (BAAK), toplumda bilim kültürünü yaygınlaştırmayı, astronomi merakını sokağa taşımayı ve bilimsel düşünceyi gündelik hayatın bir parçası haline getirmeyi amaçlayan öncü bir sivil toplum kuruluşudur.

Amatör ruhu akademik disiplinle birleştiren derneğimiz, 7’den 70’e binlerce vatandaşı bilimle buluşturmaktadır.

Halkın Bilim Kürsüsü (HBK): Nilüfer Dernekler Yerleşkesi’nde her cuma akşamı gerçekleştirilen HBK; Uzay Hukuku’ndan 3D yazıcılara, uzay güvenliğinden antik kentler tarihine kadar geniş bir yelpazede, bilimsel konuların halkın anlayabileceği bir sadelikte paylaşıldığı özgün bir buluşma noktasıdır.

Kürsümüzün en belirgin farkı, konuşmacı profilidir: Burada sadece konu uzmanları değil; kariyeri ne olursa olsun, merak duyduğu bir bilim dalında derinlemesine araştırma yapıp öğrenen herkes, edindiği bilgileri bilim severlerle paylaşabilir.

HBK, bu özellikleriyle merakı önceleyen, toplumsal öğrenmeyi tetikleyen eşsiz bir bilim iletişimi modelidir.

***

Astrokimya kelimesinin bilimsel anlamı ; dünya dışında bulunan kimyasal elementleri, kimyasal maddeleri ve bu maddelerin birbirine etkisini tahribatını genellikle Güneş Sistemi’nden daha geniş alanlarda özellikle moleküler gaz bulutlarında inceleyen bir bilim. Kısacası, kimya, biyoloji, fizik, gezegen bilimi ile astronomi bilimini kapsar.

***

Tolga DIRAZ’ın, Astrokimya konulu söyleşiyi, dijital ortamda ve sempatik şekilde bizleri düşünmeye ve söyleşinin içine katarak farklılık yaratmasından dolayı kendisine teşekkürler…

Yaşam nedir ? Yaşamın kökenleri nedir ? Yaşam nerede ve nasıl başladı ? sorularının cevabını karşılıklı sohbet eşliğinde sorguladık.

Sevgili Tolga DIRAZ, bizleri bu konu üzerinde düşündürmüş olduğun olgular sebebiyle, ilgi çekici bir sunum gerçekleştirdin.

Çok zor ve zihni yoran bu konuyu basite indirgeyerek ve izleyenleri de işin içine katması ayrıca yaşamın kökenleri ve dünya dışı yaşanabilir yerleri sorgulaması önemli idi.

Tolga DIRAZ’ ın bu özel sunumu hakkındaki düşünceleri ; ‘’Yaşadığımız evrenin devasa bir ‘kozmik mutfak’ gibi nasıl çalıştığını, dünyamızdaki yaşamın o bildiğimiz karbonlu, hidrojenli, oksijenli, azotlu tariflerinin yıldızlarda, kuyruklu yıldızlar ve asteroitlerde nasıl harmanlandığını ve aslında uzayda bulunan tüm galaksilerde aynı kimya kurallarının geçtiğini, konu ile ilgili çizimler, fotoğraflar, animasyonlar ve videolar gibi görseller ile zenginleştirdiğim bir üslupla anlatıyorum.

Tabii sadece *“Uzaylı var mı ? Dünya dışında oralarda bir yerlerde kimse var mı ?”* diye merak etmekle kalmayacağız, ayrıca dünya yüzeyindeki ve uzaydaki teleskoplarımızı birer dedektif gibi kullanıp, ötegezegenleri bulup, acaba “Yaşam için uygun koşullar var mı? Atmosferleri biz insanlar veya daha basit biyolojik canlılar için ne kadar uygun?” konusunu “Bütün bunları nasıl yani hangi cihaz ve teknolojilerle bilim insanları keşfediyorlar?” sorularının da cevaplarını ilginç çarpıcı görseller eşliğinde öğrenmiş olacaksınız.’’

***

Tuğba DALGIN’ın, ‘’Nükleer Felaketlerin Otopsisi’’ ana temalı sunumu, 13 Şubat 2026 tarihinde Nilüfer Dernekler Yerleşkesi’nde gerçekleşecektir.

Lütfen, BAAK’ın düzenlediği Halkın Bilim Kürsüsü etkinliklerine daha çok destek vererek, bilim yolunda ilerleyen önleri açık gençlerimize her zaman destek vermemiz gerekir.

Farklılık yarattığınız için teşekkürler Bilim ve Amatör Astronomi Kulübü (BAAK), teşekkürler sevgili Tolga DIRAZ…

Sağlık, sevgi ve hoşgörü ile kalınız…